Coach4You 10 jaar in Zutphen, achtergrondverhalen

In het voorjaar van 2007 hoorde Gerard Harink, oud-rector van het Isendoorn College, dat ze in Amsterdam al enkele jaren bezig waren één op één een aantal leerlingen te begeleiden bij de overgang van de basisschool naar het voortgezet onderwijs. Nadere informatie leerde hem dat het Gilde het project had geadopteerd van de gemeente Amsterdam en er de naam Coach4you aan had gegeven. Op deze wijze konden ook in andere gemeenten dergelijke projecten worden opgestart.

In mei begon Gerard Harink, samen met Tom Mariën, oud-conrector, met de daadwerkelijke voorbereidingen in Zutphen. Het Gilde van Zutphen en de Gemeente zorgden voor financiële ondersteuning. Begonnen werd met de werving van vrijwilligers, die als coach zo’n leerling zouden kunnen helpen. Drie basisscholen, De Achtsprong, De Parel, en de Waaijer bleken geïnteresseerd. Ze meldden na een zorgvuldige intake tien leerlingen aan, zodat begin 2008 in Zutphen Coach4you daadwerkelijk van start kon gaan.  Die begeleiding vindt wekelijks één op één plaats bij de leerling thuis en is er op gericht de leerling te helpen zelf de regie over zijn (school)leven te leren voeren. Het coachtraject start dus als de leerling nog enkele maanden op de basisschool zit en wordt geleidelijk afgebouwd na de overgang naar de tweede klas van het voortgezet onderwijs. De begeleiding wordt gegeven door vrijwilligers die affiniteit hebben met deze doelgroep en een HBO werk- en denkniveau hebben.

In die tien jaar dat het project nu functioneert is de werkwijze verder geprofessionaliseerd. Inmiddels participeren alle basisscholen in Zutphen en Warnsveld in dit project. Ze melden jaarlijks zo’n 17 leerlingen aan waarvan de leerkracht in groep 8 het gevoel heeft: “als dat straks maar goed gaat”. Na een zorgvuldige intake op school melden de ouders hun kind aan voor de begeleiding, die dus maximaal 1,5 jaar duurt.

Inmiddels zijn na 10 jaar ruim 150 leerlingen succesvol begeleid. Coach4you wordt nog steeds financieel ondersteund door de gemeente Zutphen die daarmee ook het belang van het project laat zien.


Basisscholen De Bongerd en De Waaijer participeren al ruim 7 jaar in Coach4you. Anneke Buist, intern begeleider van de Bongerd, en Sascha de Vos, leerkracht groep 8 bij de Waaijer, vertellen hun ervaringen.

Als intern begeleider vervult Anneke een coördinerende rol wanneer met de leerkrachten bekeken wordt wat een kind van groep 8 nodig heeft om nog beter te kunnen functioneren. Als leerkracht van groep 8 ontwikkelt Sascha, samen met haar collega Mascha van Iperen, een idee wie van de kinderen baat zal hebben bij Coach4you. Het gaat dan om kwetsbare kinderen die middels begeleiding door een coach een grotere kans van slagen hebben in het V.O. Heel uitdrukkelijk wordt daarbij aangegeven dat deze coaching zich richt op de ontwikkeling van het kind en geen huiswerkbegeleiding inhoudt. De scholen weten intussen heel goed waar de kracht ligt van Coach4you en daar worden de juiste kinderen bij gezocht. Essentieel is wel dat de ouders en hun kind achter de coaching staan.

Voorlichting vanuit Coach4you op een ouderavond werkt positief op het vertrouwen dat ouders moeten hebben in het project. Anneke brengt regelmatig ouders met elkaar in contact om ervaringen uit te wisselen. Uiteindelijk wordt in een gesprek tussen de ouders en het kind met de leerkracht en een projectleider van Coach4you definitief gekozen voor al of niet deelname.   

Zowel Anneke als Sascha zijn heel tevreden over de begeleiding van de kinderen en met de behaalde resultaten. Zij horen dat terug van de kinderen of hun ouders.

Zij roemen de laagdrempeligheid van het project, het contact met de projectleiding en de coaches. Zij verdienen een lintje. Het is hartverwarmend zoals coaches zich als vrijwilliger inzetten voor onze leerlingen.


Anouschka Wolfhagen is sinds eind 2011 als coach betrokken bij Coach4you. Zij volgde de opleiding HBO Logistiek. Ze werkt als directielid financiën en P&O bij Hedi International.

Wendy Smulders meldde zich onlangs aan als coach. Zij is 39 jaar, woonachtig in Zutphen. Zij deed de opleidingen Culturele en Maatschappelijke Vorming én Bestuurskunde op HBO- niveau. Ze werkt als beleidsadviseur bij een gemeente.

Beide vrouwen hebben geen achtergrond in het onderwijs of in de hulpverlening. En dat hoeft dus ook niet. Een HBO werk- en denkniveau en de juiste motivatie zijn belangrijk!

Wendy wil iets voor jongeren betekenen, en op deze wijze ook actief zijn in de samenleving.

Anouschka wil graag kinderen een extra steun geven  in hun ontwikkeling, bv. bij de voor sommige kinderen lastige overgang naar het voortgezet onderwijs. Zelf heeft ze twee kinderen met dyslexie, die het goed doen. Zij wil met haar hulp de kansen voor andere kinderen vergroten.

Beiden merken op dat alle kinderen voor begeleiding in aanmerking moeten kunnen komen; het moet dus niet afhankelijk zijn van het  schoolniveau, inkomen ouders of culturele achtergrond.

Anouschka is dit voorjaar gestart met de begeleiding van de vierde leerling. Haar enthousiasme is nog onverminderd groot. Nog steeds heeft ze contact met een aantal leerlingen. Heel tevreden is zij over de acht bijeenkomsten per jaar van alle coaches. Er wordt veel aandacht besteed aan deskundigheidsbevordering, en er is tijd voor intervisie. Ook vindt ze voldoende steun bij de projectleiding en andere coaches wanneer zij dat  een keer nodig heeft.


Het meegeven van een positieve en actieve werkhouding aan jonge mensen, heb ik altijd belangrijk gevonden, zegt Hemmie Oudsen. Hij deed dat, eerst als docent tekenen en handenarbeid en na zijn pensionering als coach bij Coach4you.

Als het fundament in de vorm van eigenwaarde en zelfverantwoordelijkheid goed is, dan kun je er in de rest van je leven van alles bovenop bouwen! Hij heeft veel gevraagd van ‘zijn’ vier jongens, maar de rode draad was steeds dat ik graag het allerbeste uit het kind wilde halen.

‘Bij de eerste leerling die ik begeleidde, doorliep ik zelf een steile leercurve. Lesgeven is toch echt anders dan coaching. Ik moest mijn eigen grenzen beter leren bewaken. Het eenoudergezin met vier kinderen en grote sociale achterstand vroeg veel aandacht, maar de begeleiding van Hemmie’s leerling nog meer.

Een andere uitdaging was er bij de begeleiding van de tweede pupil. Met de dyslectische jongen klikte het goed, maar zijn moeder bleef lange tijd sceptisch. Het contact met school was enorm belangrijk. Af en toe had hij ook de mediation-taak om meer begrip te kweken tussen de mentor van de leerling en diens moeder.

Hemmie’s derde pupil was een jongen met ADHD, die snel overprikkeld was en dan enorm boos kon worden. Werk leren plannen hoefde niet. Dat had hij laten zien en het had hem toegang tot het tweetalig VWO gegeven. Hemmie leerde hem hoe hij zich kon verschuilen onder een denkbeeldige kaasstolp, als zijn boosheid zo groot werd, dat hij niet effectief op zijn omgeving kon reageren. Langzaam zag ik hem rustiger worden en de contacten met zijn leeftijdgenoten verbeteren.

Eind vorig jaar heb ik mijn vierde en laatste traject afgesloten. Een zware bevalling, de jongen had ADHD, Asperger en was gameverslaafd. In het begin verliep hun contact erg moeizaam…, tot Hemmie besloot om te gaan wandelen. Daar bovenop die lange dijk gebeurde het. In een lange uitdagende dans van voor en achter me lopen kwam de jongen uiteindelijk naast me lopen. Ik had zijn vertrouwen. Veel geduld en complimenten hebben de jongen structuur en zelfvertrouwen gegeven.

Ik heb mijn vier leerlingen veel kunnen bijbrengen. Op hun beurt hebben ze mij veel geleerd. Misschien ben ik er wel een mooier mens door geworden.

Reageren is niet mogelijk